NAM-lijn Nieuw Amsterdam - Schoonebeek

In 1943 wordt bij Schoonebeek aardolie gevonden. Direct na de oorlog verschijnen de eerste ja-knikkers rond het dorp en begint de afvoer van de olie naar de raffinaderijen bij Rotterdam. NS legt hiervoor een nieuwe goederenlijn tussen Nieuw Amsterdam en Schoonebeek aan. Na exact vijftig jaar stopt het olievervoer per spoor. Het duurt vervolgens tot 2016 tot de lijn wordt opgebroken.

1946 legt NS een goederenlijn aan tussen Nieuw Amsterdam aan de spoorlijn Zwolle - Emmen en het olieveld bij Schoonebeek. Ten noorden van het dorp komt een emplacement met een installatie om de oliewagens te beladen. Even ten westen van het emplacement van de NAM komt bij bedrijventerrein De Vierslagen een klein emplacement met enkel een losweg. De korte spoorlijn krijgt maar liefst twee beweegbare bruggen. Over De Wijk komt een hefbrug en over het Stieltjeskanaal komt een tweedehands klapbrug uit Zaandam. Eind december 1946 rijden de eerste olietreinen over het zeven kilometer lange traject. Ook het emplacement bij De Vierslagen wordt amper bediend. In 1971 is het Stieltjeskanaal verbreed en komt er een geheel nieuwe ophaalbrug. Datzelfde jaar is De Wijk ter hoogte van de spoorbrug gedempt en is het hefgedeelte gesloopt.

In september 1996 staken de NAM en NS het olievervoer per spoor. Het zogenaamde Olielijntje is in mei 2000 officieel gesloten. Tegelijkertijd is de brug over het Stieltjeskanaal in open stand vastgezet. Nadat er jarenlang plannen zijn om het olievervoer te hervatten is het emplacement van de NAM zo'n tien jaar na de sluiting opgebroken. En zijn ook op andere plekken korte stukken rails verwijderd. In 2014 zet ProRail de spoorlijn te koop. De uiteindelijke koper laat de complete lijn opbreken om de gronden aan de nabijgelegen landeigenaren door te verkopen. In februari 2016, zeventig jaar na de start van de aanleg van de NAM-lijn, verdwijnen de rails en bielzen weer.

Restanten van de olielijn naar Schoonebeek

De NAM-lijn tussen Nieuw Amsterdam en Schoonebeek is na het staken van het olievervoer in 1996 tot begin 2016 vrijwel onaangeroerd blijven liggen. In februari 2016 zijn de rails en bielzen echter definitief verwijderd.

Klik hier voor een impressie van de olielijn na de opbraak van de lijn.

Na het opbreken van de spoorlijn blijft de markante spoorbrug over het Stieltjeskanaal bewaard. De brug staat al decennialang permanent open. Stieltjeskanaal, 8 oktober 2017.